Sơ đồ tổng thể Bệnh viện bản xứ của Chính quyền Bảo hộ năm 1906 (Hôpital indigène de Hanoi – Plan général, 1906) phản ánh một quy hoạch bệnh viện tương đối hiện đại và bài bản theo mô hình y tế Pháp đầu thế kỷ XX, chỉ hai năm sau quyết định thành lập bệnh viện năm 1904. Hồ sơ do Sở Kiến trúc Trung ương Đông Dương (Service Central d’Architecture) lập ngày 14/01/1906 không chỉ thể hiện mặt bằng tổng thể mà còn xác định chức năng từng khối nhà, lộ trình xây dựng theo từng giai đoạn và thời hạn hoàn thành dự kiến.
Theo bản thiết kế, khuôn viên bệnh viện được tổ chức theo mô hình “pavillon” – các tòa nhà điều trị phân tán, bố trí đối xứng, tách biệt chức năng nhằm tăng thông khí, hạn chế lây nhiễm chéo và tận dụng điều kiện khí hậu nhiệt đới. Hệ thống công trình bao gồm: khu hành chính, khu điều trị bệnh nhân trả phí, khoa ngoại khoa, khoa nội khoa, khu sản (maternité), phòng mổ, nhà bếp, kho vật tư, khu thủy trị liệu, khu chăm sóc người cao tuổi, cùng các khu riêng dành cho người bị giam giữ, bệnh nhân tâm thần (aliénés) và khu hỏa táng dành cho bệnh nhân phong (autopsie, four crématoire). Sau hơn một thế kỷ biến đổi, điều đáng chú ý là bố cục không gian của bệnh viện ngày nay về cơ bản vẫn kế thừa cấu trúc quy hoạch năm 1906. Vị trí nhiều khối nhà chính, trục giao thông nội viện và tổ chức mặt bằng vẫn giữ được sự tương đồng đáng kể với thiết kế ban đầu, phản ánh tính bền vững của quy hoạch thuộc địa và sự phát triển liên tục của tiền thân Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức qua nhiều giai đoạn lịch sử.
(Xem toàn văn Quyết định và bản dịch phía dưới)
Nguồn: Trung tâm Lưu trữ Quốc gia I – Cục Văn thư và Lưu trữ Nhà nước, Bộ Nội vụ – Văn phòng Bệnh viện sưu tầm và dịch tháng 04/2026
Để lại một bình luận